Olens Radiomuseum
Gerheiden 59
2250 O.L.V. Olen
   

 

Openingstijden museum en cafetaria 't Galeintje: klik hieronder op "Agenda"

Telefoon +32(0)495/45.36.33
e-mailadres: radiomuseum@telenet.be




 

 


  • Tijdelijke aanpassing aan "Procedure herstellingen":

  • Wegens de opgelopen vertragingen en het gebrek aan opslagruimte voor binnengebrachte en afgewerkte reparaties, en ook om te vermijden dat we je met je onhersteld toestel moeten terugsturen zien we ons genoodzaakt met aandrang het volgende te vragen:
    -- vooraf contact met ons op te nemen via telefoon of e-mail om een datum te bepalen vanaf wanneer het toestel kan binnengebracht worden.
    -- de gerepareerde toestellen zo vlug mogelijk na de verwittiging af te halen.

Contacteer:   Dirk Bladt   

René Peeters vertelt.....
Van heinde en verre worden diverse radio's aangeboden voor herstellingen in het werkhuis van het ORM, op zichzelf is dit een hele goede ontwikkeling. Maar het loopt tegenwoordig de spuigaten uit wat er allemaal aangeboden wordt om te herstellen. Zelfs wrakken of radio's waar veel aan gewerkt en gerommeld is. En als het dan niet lukte dan maar naar het ORM ermee. De meeste techniekers van het ORM zijn allemaal mensen op gevorderde leeftijd en die willen graag hun hobby blijven uitoefenen niet de gevolgen van andermans gepruts opknappen. Onze techniekers zijn liefhebbers die voor hun pure ontspanning radio's herstellen voor de echte verzamelaar, niet voor de verkoop aan anderen en handel. Ze herstellen uit vrije wil en zonder beloning. Ondanks dat er soms erg lang aan een toestel is gewerkt (en soms werkt het op de zenuwen) om het spelend te krijgen, en dat tegen een redelijke prijs. Toch krijgt het ORM het verwijt dat het te duur zou zijn. Enige uitleg is daarom op zijn plaats.

Procedure herstellingen:
In de prijs is inbegrepen het gebruik van de werkplaats, gereedschappen, energie en onderdelen. Van de opbrengsten werd o.a. een CV ketel geplaatst om in de winter er warm bij te zitten bij het uitoefenen van onze hobby. Soms heeft de klant ergens een radio aangekocht tegen een schappelijke prijs en nu moet die maar zo goedkoop mogelijk hersteld worden. En dat kan soms niet meer om de volgende redenen:
Meestal zijn oude condensatoren uit de stock niet meer bruikbaar en omdat de voorraad steeds minder wordt hebben we onlangs voor EUR 1500,00 aan condensatoren aangeschaft en wellicht moeten we al weer bij gaan bestellen om maar eens iets aan te geven. Ook de oudere lampen en knoppen worden steeds zeldzamer en dus steeds duurder. Ook ontbrekende onderdelen aan de aangeboden radio zoals knoppen, ruggen maken herstellingen duurder. Tevens is het een hele klus om de hele administratie bij te houden van de aangeboden herstellingen, gebruikte onderdelen en bestellingen van nieuwe en gebruikte onderdelen. Daarom is er een procedure opgesteld voor het laten herstellen van uw historische radio.

●  Gevraagd wordt of de eigenaar lid van het ORM is en vooraf dient een bedrag van EUR 20,00 te worden betaald als voorschot.
●  Het toestel moet compleet zijn, met knoppen en rug. Bij de aanname worden de eventueel ontbrekende onderdelen en de gegevens
    van de eigenaar beschreven.
●  Losse chassis worden niet meer aangenomen.
●  Bij het aanbieden van een opmerkelijk toestel zal door enkele techniekers naar hun mening worden gevraagd en zij zullen beslissen
    of het toestel wel of niet wordt hersteld.
●  Toestellen uitgerust met FM ontvangst, waarvan de buizen in de FM tuner vervangen dienen te worden, zullen in overleg met de
    eigenaar geschieden omdat die buizen vaak duur en zeldzaam zijn.
 Draadopnemers, en speciale toestellen worden slechts aanvaard in overleg met verschillende techniekers die samen beslissen
    voor herstelling of niet.
 Toestellen dienen zo spoedig mogelijk opgehaald te worden wanneer de herstelling is gedaan. Dit vanwege plaatsgebrek in het
    werkhuis. U wordt gecontacteerd wanneer het toestel klaar is.
● Indien u over een e-mail adres beschikt gelieve dit dan ook op te geven bij de aanname om een vlotte opvolging te kunnen bewerkstelligen.

Alle medewerkers en techniekers van het Olens Radiomuseum zetten zich belangeloos in om uw toestel te herstellen en om een mooi museum draaiende te houden!
Wij rekenen op uw begrip voor deze opgestelde procedure
.

Hier ziet u onze techniekers druk aan het repareren in het werkhuis. Tevens beschikt het museum over een enorme hoeveelheid onderdelen van allerlei merken radio's.


Voorbeeld van een reparatieverslag

Het verhaal van de herstelling.

Dit artikel is bedoeld om wat uit te leggen over het repareren van historische radio's. Er wordt getracht naar aanleiding van de radiolessen wat inzicht te geven in het repareren van deze toestellen. Het is het bekende verhaal dat je vaak hoort van iemand die een oude radio ter reparatie aanbiedt. Je vindt het leuk om in zo'n oude buizenradio weer eens rond te struinen en deze te herstellen. Je neemt de uitdaging aan en je zegt ja, ik zal hem in orde maken. En dan begint het verhaal!

Het blijkt om een Philips B3X72U te gaan en dat betekent voor de kenner enorm oppassen geblazen! Bij deze toestellen, en de meeste met een U in het typenummer, worden rechtstreeks uit het net gevoed en zijn dus niet uitgerust met een voedingstransfo. En dat betekent dat het chassis rechtsreeks met de netspanning verbonden is, wat levensgevaarlijk kan zijn bij aanraking van het chassis of andere metalen delen (potmeterassen en zo). Het advies is dan ook dergelijke toestellen altijd aan te sluiten op een scheidingstransfo. Dit zijn transfo's waarvan de primaire en de secundaire wikkelingen aan elkaar gelijk zijn en dus een galvanische scheiding wordt bereikt tussen toestel en het elektriciteitsnet. Deze zijn vaak te koop via Internet (Kapazaa.be of Marktplaats.nl).

De klacht van het toestel is dat het wel speelt op de FM band maar niet op de AM. Op de PU stand klonk slechts een lichte brom uit de luidspreker. De eerste gedachte was dan ook of de voedingscondensator ook nog wel goed zou zijn. Omdat de radio op FM goed speelt en nauwelijks bromde betekent dat de voeding vrijwel in orde is en het MF gedeelte voor de FM ook goed is. Het LF |(laag frequent) gedeelte is dat deel van de radio dat het geluid van de ontvanger versterkt en was in de stand FM dus ook in orde. Het HF (Hoog Frequent) gedeelte van de radio is dat deel dat met hoge frequenties werkt en bestaat uit de afgestemde kringen, mengtrap en MF (Middel Frequent) versterker. Verder heb ik eerst de spanningen nagemeten op de belangrijkste punten. Dat is de eerste stap die je altijd moet doen. De aangegeven spanningen eerst controleren. Over het algemeen weken die niet of erg weinig af van de aangegeven waarde. ls de grammofooningang werd ingeschakeld was er de lichte brom weer in de luidspreker. Belangrijk om aan de weet te komen is of de AM ontvanger werkt. Omdat bij het kiezen van een andere golflengten of ingang het een en ander omgeschakeld wordt zou voor mij daar de eerste kans op een fout zitten. Schakelaar vuil of vast? In deze radio wordt nogal heel veel omgeschakeld. Dus de signaaltracer erbij gehaald. Dit is een apparaat dat eigenlijk niets anders is dan een versterker met luidspreker en wat aanpassingen aan de ingang met een volumeregelaar. Je kunt er signalen mee opsporen. Als eerste heb ik de signaaltracer aangesloten op de 2 buitenste aansluitingen van de volumeregelaar om te horen of daar AM radiosignaal op zou komen. Immers dit is de uitgang van de detectie achter de MF versterker waaruit het audiosignaal wordt gehaald. Tegen de verwachting in bleek de AM ontvanger te werken en kon ik op verschillende zenders afstemmen. Wat nu? Ook bij FM stond er uiteraard ook signaal over de potmeter. Dus de fout zat niet in het AM gedeelte maar in het LF gedeelte en dat is zeker verwarrend te noemen.

In grote lijnen is het zo dat de FM een eigen circuit heeft en de AM ook een eigen schakeling want de middelfrequent versterker van FM versterkt alleen 10,7 Mhz en AM middelfrequent versterker alleen b.v. 452 Khz. Vandaar dat er zoveel MF spoelen in deze radio zitten. Wel kunnen de buizen voor beide circuits worden gebruikt. In dit geval wordt de UCH 81 voor beide gebruikt en de UF 89 ook en dat betekent dat er veel spoelen en componenten moet worden omgeschakeld. Dat maakt het repareren van dit soort radio's bewerkelijker.

De gebruikte buizen in deze radio zijn:
UY 85 de gelijkrichter in de voeding
UL 84 de eindbuis in de versterker
UABC de signaal gelijkrichters voor detectie met een voorversterker.
UF 89 de middelfrequent versterker
UCH81 de mengbuis, HF voorversterker en oscillator AM
UCC85 de mengbuis, HF voorversterker en oscillator FM

De gloeidraden van deze buizen staan is serie geschakeld net als vroeger de kerstboom verlichting. Is er eentje defect dan is de stroomkring onderbroken en zullen de anderen niet gloeien en doet de radio helemaal niets meer. Via weerstand(en) te schakelen kan deze radio op verschillende netspanningen aangesloten worden. Maar waar zat het probleem nu? Wat gaat er fout bij het omschakelen van FM naar AM? Met de signaaltracer kon ik het signaal volgen tot aan het rooster van de eindbuis en daar hield het op. Dus heb ik de eindtrap eens nader bekeken.

De eindversterkerbuis krijgt zijn anodespanning via de primaire wikkeling van de luidsprekertransfo (die is in orde want op FM speelt de radio). Vervolgens ligt de kathode van deze buis aan de massa en is de stroomkring rond. Als je de AM kiest wordt er een condensator over de primaire zijde van de luidsprekertransfo geschakeld om een klank aanpassing voor AM ontvangst toe te passen en u raadt het al, dat was de boosdoener. Zie bovenstaand schema, doordat de condensator C86 was doorgeslagen kwam er ook aan de andere zijde van de transfo ook voedingspanning te staan en kon er dus geen stroomlopen door de transfo want deze primair "kortgesloten". Daardoor bleef het erg stil op de AM!

Zo ziet u maar dat een storing of defect heel ergens anders kan zitten dan het in begin van de reparatie zich laat aanzien. Maar waarom een kleine condensator tussen de plus van de voeding en de transfo? Wel, dan bespaar je kosten omdat de werkspanning van deze condensator niet zo heel hoog hoeft te zijn en wordt dus op een eenvoudige manier de klank aangepast voor de MG. Het toestelletje is erg compact gebouwd en dat levert voor het verwisselen van onderdelen soms wat problemen op. Vooral in de FM tuner moet men nauwkeurig te werk gaan. Enige verbuiging of verplaatsing van de kleine condensatoren kunnen de oscillator al doen verstemmen met alle gevolgen van dien.

Toine Segers

 


Download het bestand van Marc van Dooren:

Restauratieverslag Nordmende model Arabella 54

 

Klik op het plaatje en je kunt het verslag bekijken en downloaden


Op de pagina activiteiten staan de 2 presentaties voor je klaar, kijk maar snel!


 

Onlangs is het museum in het bezit gekomen van een oude zeldzame lamp.

 Het betreft een triode die als schakelaar en als versterker in een telefooncentrale werd gebruikt door Siemens, vandaar de naam Telefon Rohre.

Op http://www.cast.uni-linz.ac.at/Department/Publications/2008/Glaskunst_fuer_den_Telefon.doc vind je meer over dit onderwerp.

Een schenking van een zendamateur uit Breda, Henk Jenniskens uit Breda PE0SSB

 



 

 

Om de bereikbaarheid van de leden te verbeteren vragen wij uw e-mailadres aan onze secretaris door te geven. Op die manier kunnen wij u beter en sneller informeren omtrent het museum.

Dus geef uw e-mailadres door aan onze secretaris Leon Schyvaerts via radiomuseum@telenet.be

 

 



Voor de samenstelling van het bestuur
klik hier.

 

Jolien van radio2 heeft onlangs een interview met Rene opgenomen in het ORM. In avondpost kon je het horen. Klik op het luidsprekertje en luister naar het interview.